CTP Genel Başkanı Sıla Usar İncirli, partisinin 10 başlıktan oluşan Denizcilik Politikaları’nı açıkladı. İncirli, Denizcilik Dairesi kurulacağını, liman yönetimi ile denizcilik otoritesinin birbirinden ayrılacağını ve gemi denetim kayıtlarının dijital ortamda kamuoyuna açılacağını duyurdu.
Cumhuriyetçi Türk Partisi (CTP) Genel Başkanı Sıla Usar İncirli, “Yeni Acılar Yaşanmasın Diye Geleceği Planlıyoruz” başlığıyla Leymosun Kültür Evi’nde düzenlenen basın toplantısında CTP’nin Denizcilik Politikaları’nı kamuoyuyla paylaştı.
Yaşanan gemi faciasının ardından yasın ve gerçeğin ortaya çıkarılması mücadelesinin sürdüğünü belirten İncirli, devlet sorumluluğunun gereğinin de yerine getirilmesi gerektiğini söyledi.
“Yasımız var ama sorumluluğumuz da var” diyen İncirli, CTP’nin yaklaşımını, “Önce insan, sonra gerçekler, şimdi devlet sorumluluğu” sözleriyle özetledi.
CTP heyeti Girne Limanı’nda incelemelerde bulundu
CTP Genel Başkanı Sıla Usar İncirli ve beraberindeki heyet, basın toplantısı öncesinde Girne Limanı’nı ziyaret etti.
Kayıp yakını ailelerle görüşen heyet; Liman Başkanlığı, acenteler, giden yolcu binası ve Gümrük Dairesi’nde bilgi alarak yerinde incelemelerde bulundu.
Heyette CTP Genel Sekreteri Mehmet Kale Kişi, milletvekilleri Ongun Talat, Ürün Solyalı, Fazilet Özdenefe ve Ceyhun Birinci, Bağımsız Milletvekili Jale Refik Rogers ile Girne Belediye Başkanı Murat Şenkul yer aldı.
İncirli: “Beyanla değil, belgeyle”
Facianın bütün yönleriyle ortaya çıkarılması amacıyla Meclis’te Araştırma Komitesi kurulmasını istediklerini hatırlatan İncirli, kamuoyuna daha önce 14 soru yönelttiklerini söyledi.
Geminin yıllarca neden “laid up” durumda bekletildiğinden seyre elverişliliğinin hangi teknik raporla onaylandığına, su alma görüntülerinden klas denetimine, kaptan ve mürettebatın yeterliliğinden çıkış öncesi kontrollere ve acil kurtarma operasyonunun koordinasyonuna kadar tüm sürecin belgeleriyle açıklanması gerektiğini kaydetti.
İncirli, “Beyanla değil, belgeyle. Bir gemi nedensiz batmaz. Sorun, sorumluluk zincirinin kopan halkalarıdır” dedi.
“Ne yaşandı, neden yaşandı?” sorularının yanıtını beklediklerini ifade eden İncirli, üçüncü sorunun ise “Bir daha yaşanmaması için ne yapacağız?” olduğunu belirterek CTP’nin hazırladığı programın bu soruya yanıt verdiğini söyledi.
“Limanlar ve denizcilik işleri aynı daireden yürütülemez”
Mevcut yapıda ciddi kurumsal sorunlar bulunduğunu savunan İncirli, denetim ile işletmenin aynı çatı altında yürütüldüğüne ve kritik kadroların boş olduğuna dikkat çekti.
Limanlar Dairesi’nin bir taraftan limanların günlük yönetimi, rıhtım hizmetleri ve ticari faaliyetlerle ilgilendiğini, diğer taraftan gemi sicili, sörvey, sefer emniyeti denetimleri ve bayrak devleti yükümlülüklerinden sorumlu olduğunu belirten İncirli, “Aynı daire, aynı kadro. Bu mümkün değil” ifadelerini kullandı.
İncirli, Gemi Sicil ve Sörvey İşleri Amiri kadrosunun boş olduğunu; 16 gemici, sekiz Liman Güvenlik Vardiya Şefi ve 106 Liman Güvenlik Memuru kadrosunun da tamamen boş bulunduğunu söyledi.
Denizcilik Dairesi kurulacak
CTP’nin açıkladığı yeni model kapsamında Denizcilik Dairesi kurulması öngörülüyor.
İncirli, liman yönetimi ile denizcilik otoritesinin birbirinden ayrılacağını belirterek gemilerin teknik yeterlilikleri, gemi insanları ve sertifikasyon, çalışma koşulları, sefer emniyeti, yatırımlar ve bayrak devleti yükümlülüklerinin Denizcilik Dairesi bünyesinde toplanacağını söyledi.
Görev, yetki ve siyasi sorumluluğun yeni mevzuatla açık şekilde tanımlanacağını kaydeden İncirli, “Kimin denetleyeceği, kimin karar vereceği ve kimin sorumlu olacağı açıkça yazacak” dedi.
Gemi denetimleri kamuoyuna açılacak
CTP’nin denizcilik politikasında gemi denetimlerinin siyasi ve ticari baskılardan arındırılması da hedefleniyor.
İncirli, Liman Devleti Kontrolü kapasitesinin güçlendirileceğini ve sicile kayıtlı gemilerin etkin şekilde denetleneceğini belirtti.
ISM Code temelinde yalnızca gemilerin değil, şirketlerin karadaki emniyet yönetim sistemleri, bakım ve risk değerlendirme planları, acil durum hazırlıkları ve olay bildirimlerinin de denetleneceğini söyledi.
“Her denetim kayda geçecek” diyen İncirli, denetim sonuçları, sefer yasağı kararları ve giderilmeyen eksikliklerin kişisel veriler ve soruşturma gizliliği korunarak kamuoyuna açıklanacağını ifade etti.
Her liman için güvenlik planı hazırlanacak
CTP’nin politikaları kapsamında her liman için ayrı güvenlik değerlendirmesi ve güvenlik planı hazırlanması da öngörülüyor.
ISPS Code gereklerinin uygulanacağını belirten İncirli, liman girişlerinden yük ve yolcu hareketlerine, kamera sistemlerinden acil müdahale yöntemlerine kadar fiziki güvenlik altyapısının uluslararası standartlara uygun hale getirileceğini söyledi.
İncirli, “Liman yalnızca gemilerin yanaştığı bir alan değildir; yolcuların, çalışanların ve ülkenin güvenliğinin bir parçasıdır” dedi.
Ulusal müdahale planı geliştirilecek
Acil durum ve müdahale kapasitesinin yeniden yapılandırılacağını açıklayan İncirli; yangın, su alma, çatışma, karaya oturma, tahliye, denize insan düşmesi ve kirlilik olaylarını kapsayacak ulusal müdahale planı geliştirileceğini söyledi.
Kesintisiz ihbar ve haberleşme düzeni oluşturulacağını belirten İncirli, kurumların görevlerinin ve koordinasyondan sorumlu birimin önceden belirleneceğini kaydetti.
Araç, ekipman ve uzman personel envanterinin çıkarılacağını ve kurumların katılımıyla düzenli ortak tatbikatlar gerçekleştirileceğini ifade etti.
Çalışana tehlikeli işi reddetme hakkı
Denizcilik çalışanlarının can güvenliği ve çalışma haklarına özel önem vereceklerini söyleyen İncirli, gizli ve erişilebilir bir ihbar hattı oluşturulacağını açıkladı.
Can güvenliğini açıkça tehlikeye atan durumlarda çalışanlara tehlikeli işi sürdürmeyi veya geminin sefere çıkmasını reddetme hakkı verilmesinin planlandığını belirten İncirli, “Denizde çalışanı korumak, yolcuyu korumanın bir parçasıdır” dedi.
Gemi insanlarının eğitiminde STCW standartları
Gemi insanlarının eğitim ve belgelendirilmesinde STCW standartlarının esas alınacağını belirten İncirli, uygulamalı eğitim ve periyodik yeterlilik kontrolleri yapılacağını söyledi.
Sahte veya usulsüz belgelere karşı dijital doğrulama sistemi kurulacağını açıklayan İncirli; üniversiteler ve sektörle iş birliği yapılarak ihtiyaç duyulan personelin yetiştirileceğini, miço, gemici, yağcı, usta gemici ve lostromo kadrolarında yerel istihdamın artırılacağını kaydetti.
Limanlar yenilenecek, 2005 Master Planı güncellenecek
İncirli, mendirek, rıhtım, bağlama alanları, aydınlatma, yangın güvenliği ve acil müdahale altyapısının bağımsız teknik incelemeden geçirileceğini açıkladı.
Can ve mal güvenliği açısından risk taşıyan alanlardaki yenilemelerin bekletilmeyeceğini belirten İncirli, 2005 Kıyılar ve Limanlar Master Planı’nın güncelleneceğini söyledi.
Deniz kirliliğinde “Kirleten öder” ilkesi
Deniz kirliliğiyle mücadele kapsamında liman kabul tesislerinin kurulacağını açıklayan İncirli, sintine, kirli balast, slaç, atık yağ ve katı atıkların tesliminden bertarafına kadar bütün sürecin dijital ortamda izleneceğini belirtti.
Petrol ve tehlikeli madde sızıntılarına karşı ekipman, uzman personel ve mali kaynak hazır bulundurulacağını kaydeden İncirli, “Kirleten öder ilkesi tavizsiz uygulanacak” dedi.
Deniz ticaretine destek güvenlik şartına bağlanacak
Denizciliğin ithalat, enerji arzı, lojistik, turizm, yolcu ve yük taşımacılığı ile istihdam açısından stratejik öneme sahip olduğunu belirten İncirli, navlun maliyetlerinin azaltılması ve düzenli hatların geliştirilmesinin hedeflendiğini söyledi.
Yerli şirketlerin filo yenileme ve emniyet yatırımlarının destekleneceğini ifade eden İncirli, desteğin koşulsuz olmayacağını vurguladı.
Emniyet standartlarına uyum, vergi ve sosyal sigorta yükümlülüklerinin yerine getirilmesi, çalışan haklarının korunması ve çevre standartlarına uyum desteklerin şartları arasında olacak.
IMO, ILO ve AB standartları esas alınacak
CTP’nin planına göre denizcilik mevzuatı IMO, ILO ve Avrupa Birliği standartları esas alınarak güncellenecek.
Bayrak siciline kabul edilecek gemilerde klas, teknik yeterlilik, sigorta ve emniyet geçmişinin aranacağını belirten İncirli, “Bayrak devleti sorumluluğunu denetimle taşıyacağız. Denizcilikte kurallar uluslararasıdır, ortaktır” ifadelerini kullandı.
Denizcilikte dijitalleşme dönemi
İncirli, açıkladığı 10 başlığın ortak altyapısının dijitalleşme ve kayıt sistemi olacağını vurguladı.
Belgeler, geçerlilik süreleri, mürettebat sertifikaları, çalışma izinleri, gemilerin hasar durumu ve denetim sonuçları dijital sisteme aktarılacak.
Yeni sistemde meteorolojik veriler, geminin teknik durumu, mürettebat bilgileri ve sefere elverişlilik durumunun aynı anda görülebilmesi hedefleniyor.
İncirli, “Tutulmayan bir kayıt denetlenemez, görülmeyen bir eksiklik giderilemez” dedi.
İncirli: “Denizcilik politikamızın merkezinde insan hayatı olacak”
Yapısal dönüşüm tamamlanmadan da acil önlemlerin devreye alınacağını belirten İncirli, yeni kurumların kurulması beklenmeden denetim ve koruyucu önlemlerin ilk günden başlatılacağını söyledi.
İncirli sözlerini şöyle tamamladı:
“İhmalin karşısına denetimi, riskin karşısına önlemi koyacağız. Denetimsizliğe, kuralsızlığa ve ihmale hiçbir koşulda göz yummayacağız. Denizcilikte emniyet bir tercih değildir. Devletin vazgeçilmez sorumluluğudur. Bizim sorumluluğumuz, yeni acılar yaşanmasın diye bugünden geleceği planlamaktır.”
