Haber Detayı
17 Haziran 2020 - Çarşamba 15:18 Bu haber 5035 kez okundu
 
Doğu Türkistan ve Tibet Sınırında Hindistan – Çin Gerilimi
Sürgündeki Doğu Türkistan Hükümeti ve Doğu Türkistan Milli Merkezi Başkanı Cengiz; “Hindistan Hükümeti, sınır hattında Uygur Kasabası Kurmalıdır”
DÜNYA Haberi
Doğu Türkistan ve Tibet Sınırında Hindistan – Çin Gerilimi

Ladakh'daki Galwan Vadisi'nde Mayıs ayından itibaren devam eden gerilimin düşürülmeye çalışıldığı bir süreçte, Hint ve Çin güçleri arasında sınırda meydana gelen şiddetli çatışmalarda ber iki ülkeye mensup onlarca askerin öldüğü ve onlarcasının da yaralandığı belirtilmektedir.

 

Hint yetkililer, mayıs başında Çin askerlerinin üç noktadan Ladakh bölgesine girdiğini, burada çadır ve askeri karakollar kurduklarını açıklamıştı. Askerlerin bölgeden ayrılmaları yönünde defalarca yapılan sözlü uyarılara aldırış etmediği ifade edilmişti. Çin Dışişleri sözcüsü Zao Licien de Hindistan askerlerinin iki kere sınır ihlalinde bulunarak Çinli askerleri provoke ettikleri suçlamasında bulunmaktadır.

Ladakh bölgesinin doğusunda ve Sikkim eyaletinde, iki ülke askerlerinin karşı karşıya gelmesinin ardından gözler bu bölgeye çevrilmişti. Hindistan ve Çin, Ladakh'ta yer alan Demchok, Chumar, Daulat Beg Oldie, Galwan Vadisi ve Pangong Tso Gölü çevresine ek güvenlik gücü konuşlandırmıştı. Çin askerleri, Galwan Vadisi'nde yaklaşık 100 çadır kurarken, Pangong Tso Gölü'ndeki devriye botlarının sayısını da artırmıştı.

 

Çin ve Hindistan arasındaki 3 bin 500 kilometrelik sınır hattının büyük bölümü, iki ülke arasında egemenlik tartışmalarına neden oluyor.

 

Pekin yönetimi, 'Güney Tibet' olarak adlandırdığı Hindistan'ın Arunaçal Pradeş eyaletindeki 90 bin kilometrekarelik toprakta hak iddia ederken, Yeni Delhi yönetimi ise Aksai Chin platolarını kapsayan 38 bin kilometrekarelik alanın Çin tarafından işgal edildiğini savunuyor.

 

Potansiyel bir çatışmanın, 1962'deki Çin-Hindistan sınır savaşından daha ağır sonuçlar doğurabileceği iddia edilmektedir.  

 

Çin-Hindistan Savaşı diğer bilinen adıyla Çin-Hindistan Sınır Çatışması, 1962 yılında Çin ile Hindistan arasında yaşanan sınır savaşı. Yaklaşık 1 ay süren savaş Çin'in askeri zaferiyle sonuçlanmışsa da ateşkes sonucunda iki ülke de savaş öncesi sınırlarına dönmüşlerdi.

 

Çin ve Hindistan 1967'de de Sikkim bölgesi için iki kez çatışmış, 1975'te Sikkim Hindistan'ın bir eyaleti olmuştu. Çin, Tibet'in kendi parçası olarak kabul etmesi karşılığında Hindistan'ın Sikkim'deki kontrolünü 2003'te tanımıştı. ABD'nin Yeni Delhi Büyükelçisi Richard Verma'nın, 2016’da Çin ve Hindistan arasında gerilime sebep olan Arunaçal Pradeş'i ziyaret etmesi de diplomatik krize neden olmuş, İki ülke sınırında egemenlik hakları kaynaklı gerilim, 2017'de de yükselmişti.

 

Doğu Türkistan Sürgün Hükümeti, Çin-Hint sınırındaki gelişmeleri yakından takip etmektedir. Çin’in saldırgan ve sömürgeci zihniyetine karşı kararlı bir tutum sergileyen Hindistan Hükümeti’ni desteklediğimizi kamuoyu ile paylaşmak istiyoruz. Bu vesile ile Sürgün Hükümet olarak Hindistan Hükümeti’nden Doğu Türkistan sınırına yakın bir bölgede bir “Uygur Yerleşim Birimi” oluşturulmasını talep ediyoruz.

Yakın Geçmiş

Bugünkü sınır çatışmalarına neden olan “…2017 sınır gerilimi, Haziran ayında Çin’in Tibet, Butan ve Hindistan’ın Sikkim eyaletinin kesiştiği üçgende bulunan Doklam platosunda yol inşaatına girişmesi ile başladı. Butan, Çin’in Butan toprağında yol inşa ederek egemenliğini ihlal ile suçladı. 800 bin nüfuslu Butan’ın tarihsel olarak garantörü olan Hindistan’ın, askerlerini bölgeye sokarak, Çin’in, sınırları belirsiz tartışmalı alanda yol inşaatını engellemesi ile gerilim tırmandı. Çin, Butan’daki resmi adıyla Doklam’ın (Çin’in adlandırmasıyla Donglang veya Hindistan’ın adlandırmasıyla Doka La) Tibet’in doğal ve  tarihsel uzantısı görüyor ve antik çağlardan beri Çin’e bağlı olduğunu savunuyor. Hindistan ise buna itiraz ediyor ve Doka La dediği platoyu, Sikkim eyaletinin doğal ve tarihsel uzantısı olarak görüyor.

 

Çin, Hindistan’a Doklam’daki askerlerini geri çekmesini aksi takdirde savaş dahil bütün seçeneklerin masada olacağı uyarısı yaptı. Hindistan ise buna karşılık bölgeye 10 bin yeni asker gönderdi ve bölgede uzun süre kalacağının sinyalini verdi.

 

Çin, bir yandan Hindistan’a ‘tarihten dersler alması’ çağrısı yaparak 1962’de Himalaya bölgesine sürpriz girişini hatırlatırken, bir yandan da tank tatbikatı gibi psikolojik hamlelerle ciddi olduğu mesajları vermeye çabalıyor.

İki ülkenin yumuşak karnı: Keşmir ve Tibet

Birçok uluslararası gözlemciye göre Sikkim bölgesinde bir çatışma mevcut şartlarda Hindistan’dan çok Çin’in aleyhine olacak. Bu da Çin’in Hindistan’ın canını acıtabileceği bir başka sınır noktasını, Keşmir’i gündeme getirmesinin nedeni belki de…

Keşmir bölgesi, Hindistan, Çin ve Pakistan arasında üçe bölünmüş durumda. Doğal ve tarihi olarak Keşmir’in parçası olan İsviçre büyüklüğündeki ‘Aksai Chin’ platosu, 1950’li yıllardan beri Çin’in fiili denetimi altında. Çin buraya, iki sorunlu bölgesi Tibet ve Xinjiang (Şincan) arasında bir yol inşa etmişti. Pakistan ‘Azat Keşmir’i ve Hindistan ise Jammu Keşmir’i kontrol ediyor.

Çin’in son yıllarda, Pakistan’ın kontrolündeki Azad Keşmir bölgesine, Çin-Pakistan Ekonomi Koridoru adı altında otoyollar ve altyapı inşa etmesi, ‘Keşmir’i en hassas kırmızı çizgisi olarak gören Hindistan’da büyük rahatsızlık yaratıyordu. Öte yandan Hindistan ise Tibet’in sürgündeki hükümetinin, Dalai Lama’nın 82’nci yaş günü nedeniyle Ladak’ın iki ülke tartışmalı sınır alanlarından birini oluşturan Pangong Gölü sahilinde ayin yapmasına izin vererek, Çin’in en hassas kırmızı çizgisi olan Tibet kartını masaya sürerek yanıt verdi.

Jammu Keşmir’den başlayan ve doğudaki Arunachal Pradesh eyaletine kadar uzanan 3488 kilometrelik Çin – Hindistan sınırının 220 kilometrelik kısmını Sikkim bögesi oluşturuyor. Butan, Çin ve Hindistan arasındaki Sikkim bölgesi ise 1642’den 1975’e kadar kendi halinde küçük bir prenslik olarak kaldı. 1975 yılında yapılan referandumda halkın yüzde 97’sinin oyu ile Hindistan’a katılma kararı aldı. Bir diğer uzlaşmazlık konusu olan Hindistan’ın Arunachal Pradesh eyaletini ise Çin kendi toprağı olarak görüyor ve Güney Tibet olarak adlandırıyor. Çin, 1914 yılında İngiliz Hindistan’ı ile Tibet arasında imzalanan anlaşmaya dayanan ve McMahon Line olarak tanımlanan sınırı tanımıyor…” www.amerikanbulteni.com”

Kaynak: Editör:
Etiketler: Doğu, Türkistan, ve, Tibet, Sınırında, Hindistan, –, Çin, Gerilimi, ,
Haber Videosu

Web Tv'de Görüntüle

Bu videoyu yorumlamak ve paylaşmak için ayrıca tıklayın.

Yorumlar
Haber Yazılımı