Yazı Detayı
10 Şubat 2019 - Pazar 01:00 Bu yazı 289 kez okundu
 
Batı Avrupa, Doğu Avrupa
Dr.İsmail Kemal
ismailkemal65@gmail.com
 
 

İkinci Dünya Savaşı sonrasında Avrupa Batı ve Doğu olarak ikiye bölünmüştü. Tabii iki bölge arasındaki farklılıklar daha gerilere uzanır. Kıta genellikle batı, orta ve doğu olarak düşünülür. Soğuk Savaş’la birlikte Winston Churchill Avrupa’nın ortasından “demir bir perde” geçtiğini söylemişti. Bundan 30 yıl önce Berlin Duvarı’nın çökmesi ile bu “demir perde” ortadan kalktı. Almanya birleşti. Avrupa’nın birleşmesi için çalışmalar başladı. 2004 yılında Avrupa Birliği Doğu Avrupa ülkelerini üyeliğe kabul ederek yaşlı kıtada birlik yönünde önemli adım attı. 2007 yılında Bulgaristan ve Romanya AB üyesi oldular. Onları 2013 yılında Hırvatistan izledi. Henüz AB üyesi olmamış bazı Balkan ülkeleri var ama genelde Avrupa’nın AB çatısı altında birleştiği söylenebilir. Bu bardağın dolu tarafı. PEW araştırma kuruluşunun ortaya koyduğu veriler Batı ve Doğu Avrupa arasında önemli farklılıklar olduğunu gösteriyor. PEW araştırması 2015-2017 yılları arasında 18 yaşın üstünde 54 bin kişi ile yapılan mülakatlar temelinde hazırlandı. Berlin Duvarı’nın yıkılmasından 30 yıl sonra arada önemli farklılıklar olduğu görülüyor. Farklı tarihlere, farklı ekonomik gelişmişlik düzeyine, farklı geleneklere sahip bu bölgeler arasında farklılıklar olması sürpriz değil. Gün gele bu farklılıklar ortadan kalkar mı? Bilmiyoruz. Bu biraz da Avrupa Birliği’nin başarılı olup olmayacağına bağlı.

Pew raporunun ortaya koyduğu verilere kısaca bakalım. Batı ve Doğu Avrupalılar ulusal kimlikleri içinde dinin önemi konusunda farklı düşünüyorlar. Sovyet sisteminin içindeyken dini geri plana atan Doğu Avrupalılar şimdi dine büyük önem veriyorlar. Dinin, ulusal kimliklerinin önemli bir öğesi olduğunu düşünüyorlar. Ulusal kimlik içinde dinin önemi konusunda Ermeniler birinci sırada. Ermenilerin yüzde 82’si, Gürcülerin yüzde 81’i ulusal kimlik içinde dinin önemli yeri olduğunu düşünüyorlar. Bu oran Sırplarda yüzde 78, Yunanlılarda yüzde 76, Romanya yüzde 74, Bulgaristan yüzde 66, Polonya yüzde 64. Dinin ulusal kimlik içinde önemli olmadığı ülkelere bakalım. Latvia yüzde 84, İsveç yüzde 84, Estonya yüzde 82, Danimarka yüzde 80, Belçika yüzde 80, Norveç yüzde 78, Çek Cumhuriyeti yüzde 78.

Kendi kültürlerini diğer kültürlere göre daha üstün görme konusunda da Doğu Avrupalılar önde. “Bizim kültürümüz diğerlerine göre daha üstündür” diye düşünenlerin oranı Yunanistan’da yüzde 89, Gürcistan’da yüzde 85, Ermenistan’da yüzde 84, Rusya’da yüzde 69, Bulgaristan’da yüzde 69, Bosna’da yüzde 68, Romanya’da yüzde 66, Sırbistan’da yüzde 65. Listenin diğer tarafında İspanya yüzde 20, Belçika yüzde 23, İsveç yüzde 26, Hollanda yüzde 31, Almanya yüzde 45, İngiltere yüzde 46, İtalya yüzde 47. Yani kendi kültürünü üstün görme konusunda Doğu Avrupa önde.

Müslümanlara bakış açısı konusunda da Batı ve Doğu Avrupa arasında ciddi farklılıklar var. Bir Müslümanı ailelerinin üyesi olarak kabul edebileceklerini söyleyenlerin oranı Batı’da daha yüksek. Bu oranlara bakalım. “Bir Müslümanın ailemin üyesi olmasını kabul edebilirim” diyenlerin oranı Hollanda’da yüzde 88, Norveç’te yüzde 82, Danimarka’da yüzde 81, İsveç’te yüzde 80,  Belçika’da yüzde 77, İspanya’da yüzde 74, Portekiz’de yüzde 70, Fransa’da yüzde 66, İngiltere’de yüzde 53. Doğu Avrupa’da bu oranlar düşüyor. Ermenistan’da yüzde 7, Gürcistan’da yüzde 17, Macaristan’da yüzde 21, Romanya’da yüzde 29, Yunanistan’da yüzde 31, Polonya’da yüzde 33. “Yahudileri aile üyesi olarak kabul eder misiniz?” sorusuna verilen cevaplarda da aynı eğilim var. Bir Yahudi’yi aile üyesi olarak kabul etme konusunda Batı Avrupa’nın oranları daha yüksek.

PEW Avrupalıların dine bakışını da araştırmış. Somut dört kriter temelinde dindarlık oranları belirlenmiş. Ortaya çıkan verilere göre 34 Avrupa ülkesi içinde Romanya yüzde 55 ile en dindar ülke. Ermenistan yüzde 51, Gürcistan yüzde 50, Yunanistan yüzde 49, Moldova yüzde 47, Bosna yüzde 46, Polonya yüzde 40, Sırbistan yüzde 32, Ukrayna yüzde 31. Batı Avrupa’da dindarlık oranları oldukça düşük. Estonya yüzde 7, Danimarka yüzde 8, İsveç yüzde 10, Belçika yüzde 10, İngiltere yüzde 11, Fransa yüzde 12, Almanya yüzde 12,  Hollanda yüzde 18, İtalya yüzde 27. Avrupa’nın Batısı ile Doğusu arasında bu konuda da belirgin farklar var. Farklılıklar sadece yukarıda belirtilen konularla sınırlı değil. 

Avrupa’nın yeniden birleştiği tarih olarak kabul edilen 1989’dan 30 yıl sonra arada hala farklılıklar olduğunu görüyoruz. Bakalım gelecekte durum değişecek mi? Hızlı değişim beklenmemeli. Bu tür süreçler uzun zaman alır.    

 
Etiketler: Batı, Avrupa,, Doğu, Avrupa,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
14 Ekim 2019
Dünyada Rekabetin Durumu
37 Okunma.
10 Ekim 2019
Irak’ta Protestolar
142 Okunma.
07 Ekim 2019
Yaşanamaz Dünya
184 Okunma.
05 Ekim 2019
Çin Halk Cumhuriyeti 70 yaşında
108 Okunma.
30 Eylül 2019
Trump Azledilecek mi?
53 Okunma.
26 Eylül 2019
Mısır Hareketlenirken
81 Okunma.
23 Eylül 2019
İklim Değişikliği: Milyonlar Sokaklarda
96 Okunma.
20 Eylül 2019
Suudi Arabistan Krizi
286 Okunma.
16 Eylül 2019
Netanyahu’nun Kaderi
410 Okunma.
13 Eylül 2019
Demokrasinin Sonu mu?
322 Okunma.
09 Eylül 2019
Kaftancıoğlu’ndan Çok Korkmuşlar
513 Okunma.
06 Eylül 2019
Brexit Kazanı Fokur Fokur
411 Okunma.
02 Eylül 2019
İngiliz Demokrasisine Darbe
420 Okunma.
30 Ağustos 2019
Afganistan’da Barış Olacak Mı?
425 Okunma.
25 Ağustos 2019
Kritik G7 Zirvesi
462 Okunma.
23 Ağustos 2019
Enerjide Geçiş Dönemi
320 Okunma.
18 Ağustos 2019
Keşmir Krizi Büyüyor
557 Okunma.
16 Ağustos 2019
Protestolar: Hong Kong, Rusya
331 Okunma.
12 Ağustos 2019
AB’nin Zayıf Halkası İtalya
179 Okunma.
09 Ağustos 2019
Su Stresi Artarken
235 Okunma.
05 Ağustos 2019
Çin ve Dünyamız
229 Okunma.
29 Temmuz 2019
Mitsodakis Gelirken
180 Okunma.
25 Temmuz 2019
Boris Johnson Dönemi
108 Okunma.
21 Temmuz 2019
Körfez’de Sular Isınırken
119 Okunma.
19 Temmuz 2019
Dünyada Enerji Durumu
167 Okunma.
15 Temmuz 2019
S-400 Füzeleri Varırken
175 Okunma.
12 Temmuz 2019
Türkiye Niçin Yalnız?
182 Okunma.
07 Temmuz 2019
Yunanistan Sandık Başında
159 Okunma.
04 Temmuz 2019
Aşırı Sıcaklar
130 Okunma.
30 Haziran 2019
G20 Zirvesine Bakış
137 Okunma.
24 Haziran 2019
Dünya Nüfus Beklentisi
193 Okunma.
21 Haziran 2019
Mursi’nin Öldürülmesi
147 Okunma.
17 Haziran 2019
Körfezde Tehlikeli Gerginlik
215 Okunma.
14 Haziran 2019
S-400, F-35 Krizi
185 Okunma.
10 Haziran 2019
Sudan’da Tiananmen
216 Okunma.
07 Haziran 2019
Ortadoğu’yu Şekillendiren Savaş
179 Okunma.
02 Haziran 2019
Tiananmen Meydanı
199 Okunma.
31 Mayıs 2019
“Yüzyılın Şakası”
244 Okunma.
27 Mayıs 2019
Theresa May: Yolun Sonu
259 Okunma.
25 Mayıs 2019
Felakete Doğru mu?
210 Okunma.
20 Mayıs 2019
Müslüman Kardeşler Terörist mi?
296 Okunma.
17 Mayıs 2019
ABD-Çin Ticaret Savaşları
241 Okunma.
12 Mayıs 2019
İran’la Savaş mı?
300 Okunma.
10 Mayıs 2019
Biyolojik Çeşitlilik Tehlikede
257 Okunma.
06 Mayıs 2019
Demokrasinin Performansı
191 Okunma.
02 Mayıs 2019
Silahlanma Yarışları
232 Okunma.
26 Nisan 2019
Sri Lanka Katliamı
274 Okunma.
22 Nisan 2019
Komedyen Devlet Başkanı
303 Okunma.
19 Nisan 2019
Notre Dame Trajedisi
276 Okunma.
15 Nisan 2019
Sudan: Mücadeleye Devam
264 Okunma.
12 Nisan 2019
Dünyanın En İlginç Seçimleri
302 Okunma.
08 Nisan 2019
Netanyahu’nun Kaderi
322 Okunma.
05 Nisan 2019
NATO 70 Yaşında
361 Okunma.
01 Nisan 2019
Theresa May’in Sonu
330 Okunma.
29 Mart 2019
Cezayir, Sudan: Demokratik Değişim Yakın Mı?
320 Okunma.
25 Mart 2019
Kazakistan’da Siyasi Değişim (Mi?)
303 Okunma.
22 Mart 2019
Katliam ve Seçimler
344 Okunma.
17 Mart 2019
Yeni Zelanda Katliamı
426 Okunma.
14 Mart 2019
İngiltere: Bundan Sonra Ne Olacak?
382 Okunma.
10 Mart 2019
Brexit: Kritik Hafta
432 Okunma.
07 Mart 2019
Macron Ne Diyor?
464 Okunma.
04 Mart 2019
Hindistan Ve Pakistan Ateşle Oynamamalı
449 Okunma.
02 Mart 2019
Ah Brexit, Vah Brexit
428 Okunma.
25 Şubat 2019
Böcekler ve Geleceğimiz
501 Okunma.
22 Şubat 2019
Gitmeyi Bilmeyen Liderler
564 Okunma.
19 Şubat 2019
Münih Güvenlik Konferansı
777 Okunma.
14 Şubat 2019
Enerji Devlerinin Sorumluluğu
298 Okunma.
08 Şubat 2019
Tsipras’ın Türkiye Ziyareti
284 Okunma.
03 Şubat 2019
İran Devrimi 40 Yaşında
292 Okunma.
31 Ocak 2019
Sudan’da Değişim Olacak Mı?
297 Okunma.
Haber Yazılımı