Yazı Detayı
18 Ağustos 2019 - Pazar 16:09 Bu yazı 557 kez okundu
 
Keşmir Krizi Büyüyor
Dr.İsmail Kemal
ismailkemal65@gmail.com
 
 

Dünyanın en eski anlaşmazlıklarından biri Hindistan ile Pakistan arasındaki Keşmir sorunudur. Sorunun geçmişi 1947’ye kadar gider. İngiltere 1947'de Hindistan'dan çekilirken, prenslik şeklinde yönetilen Keşmir'i Hindistan ya da Pakistan ile birleşme konusunda serbest bırakır. Nüfusunun yüzde 90'ı Müslüman olan Keşmir halkı, 1947'de Pakistan'a katılmaktan yana tavır alsa da dönemin prensi, Hindistan ile birleşmeye karar verirPakistan ve Hindistan'ın bölgeye asker göndermesiyle taraflar, 1947'de ilk kez savaştı. İki ülke arasında yine aynı nedenle 1965 ve 1999'da savaş yaşandı. Sonuçta bölgenin bir bölümü Pakistan’ın, bir bölümü de Hindistan’ın kontrolünde. Çin’in kontrol ettiği bir bölüm de var. BM Güvenlik Konseyi, 1948’den itibaren aldığı kararlarla Keşmir’in askerden arındırılmasını ve geleceğinin halkoyuyla belirlenmesini öngördü. Ama Hindistan bölgenin demgrafik yapısı nedeniyle halkoylaması istemiyor. 

    

Hindistan’ın yakın geçmişte aldığı bir karar Keşmir sorununu yeniden alevlendirdiBu nedenle iki nükleer güç olan Hindistan’la Pakistan arasında gerginlik hızla tırmanıyor. Savaş tehlikesinden söz ediliyor. BM Güvenlik Konseyi 54 yılsonra kapalı kapılar arkasında Keşmir sorununu görüş. Bu da durumun vehametini gösteriyor. Son kriz Hindistan hükümetinin Keşmir’in kendisi tarafından yönetilen bölgesinin özel statüsünü kaldırma ve bölgeyi ikiye bölme kararı ile patlak verdi. Hindistan Anayasasının Cammu Keşmir diye bilinen bölgeye geniş özerklik tanıyan maddesi iptal edildi. 5 Ağustos’ta yayınlanan bir cumhurbaşkanlığı kararı ile Hindistan anayasasının 370. maddesinin iptali için parlamentoya tasarı sunuldu. Tasarı 61 ret oyuna karşı 125 evet oyuyla kabul edildi. Bu madde Müslüman çoğunluklu bölgeye kendi anayasasına sahip olma,  savunma, iletişim ve dışişleri haricinde yasama yetkisi veriyordu. Narendra Modi liderliğindeki Hindu milliyetçisi Hindistan hükümeti değişikliğin Keşmir'i Hindistan'a daha fazla yaklaştıracağını ve terörle mücadeleye yardım edeceğini öne sürüyor.Karardan sonra Hindistan bölgeye takviye askeri birlikler gönderdi, sokağa çıkma yasağı uyguladı, iletişime engeller getirildi. İnternet ve telefon servisleri durduruldu. En az 500 kişi tutuklandı. Hindistan bölgeyi kontrol altına almak, kendine entegre etmek ve demografik yapısını değiştirmek istiyor. 370. maddenin iptali demografi ile oynamaya kapıyı açıyor. 

  

Alınan kararı kınayan Pakistan hükümeti, Hindistan ile diplomatik ilişkilerin seviyesini düşürme kararı aldı. Başbakan İmran Han çok sert açıklamalar yaptı. Birleşmiş Milletler, Pakistan ve Hindistan'a itidal çağrısı yapıyor.Keşmir şiddet olaylarının yaşandığı bir bölge. Resmi verilere göre 1989 yılından günümüze kadar Keşmir’de şiddet olayları nedeniyle 50 bin kişi hayatını kaybetti. Bu yılın ilk altı ayında 271 kişi öldü. Hindistan’ın son kararından sonra şiddet olaylarının artması bekleniyor. Bölgede yaşayan yüzde Müslüman çoğunluk Hindistan yönetimine karşıdır. Hindistan’ı işgalci olarak görüyor. Hindistan’a karşı direnenler arasında radikal İslamcılığın güçlenmesi, işleri daha da karmaşıklaştırıyor. 

 

Foreign Policy sitesinde yer alan “The World Is Reaping the Chaos the British Empire Sowed” başlıklı yazısında Amy Hawkins bugünlerde ön planda olan Hong Kong ve Keşmir sorunlarında İngiltere İmparatorluğu’nun sorumluluğunu hatırlatıyor. Hawkins “üzerinde güneş batmayan” imparatorluğun çoktan tarihe karıştığını ama mirasının hala etkili olduğunu yazarak Hong Kong ve Keşmir’in ortak bir mirası paylaştıklarını belirtiyor. Elbette genelde emperyalizm, özelde İngiltere emperyalizmi geride sadece Hong Kong ve Keşmir sorunlarını bırakması. Filistin sorunu, Kıbrıs sorunu gibi çok sayıda anlaşmazlığın kökünde onların da sorumluluğu var. Konunun bu yönünü unutmamak lazım.

 

Narendra Modi’nin Keşmir konusunda attığı adım herhalde kendi tabanını memnun etti. Popülist bir politikacı olarak Modi bu tür işleri iyi beceriyor. İç politikada kazanıyor olabilir ama dış politikada aynısını söylemek zor. Dünya kamuoyu gelişmeleri kaygıyla izliyor. Bir çok ülke itidal çağrısı yaptı. ABD ve Çin uyarıda bulundu. Türkiye endişe belirtti. Rahmetli Süleman Demirel “çözümü mümkün olmayan bazı sorunlarla birlikte yaşamayı öğrenmek gerek” demişti. Keşmir sorunu böylesi bir sorun. Hindistan ve Pakistan bu sorunla birlikte yaşamayı öğrenmelidir. Aski takdirde iş korkunç bir savaşa kadar gider, milyonlarca insan ölür. Hele nükleer silahlar kullanılırsa. Modi statükoyu bozan bir adım attı. Bu yanlıştı. Yanlıştan geri dönmesi çok zor. Hindistan ve Pakistan’ı, özellikle Keşmir bölgesini zor günler bekliyor. Umarız sonuçta akıl ve mantık üstün gelir. 

   

 
Etiketler: Keşmir, Krizi, Büyüyor,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
14 Ekim 2019
Dünyada Rekabetin Durumu
37 Okunma.
10 Ekim 2019
Irak’ta Protestolar
142 Okunma.
07 Ekim 2019
Yaşanamaz Dünya
184 Okunma.
05 Ekim 2019
Çin Halk Cumhuriyeti 70 yaşında
108 Okunma.
30 Eylül 2019
Trump Azledilecek mi?
53 Okunma.
26 Eylül 2019
Mısır Hareketlenirken
81 Okunma.
23 Eylül 2019
İklim Değişikliği: Milyonlar Sokaklarda
96 Okunma.
20 Eylül 2019
Suudi Arabistan Krizi
286 Okunma.
16 Eylül 2019
Netanyahu’nun Kaderi
410 Okunma.
13 Eylül 2019
Demokrasinin Sonu mu?
322 Okunma.
09 Eylül 2019
Kaftancıoğlu’ndan Çok Korkmuşlar
513 Okunma.
06 Eylül 2019
Brexit Kazanı Fokur Fokur
411 Okunma.
02 Eylül 2019
İngiliz Demokrasisine Darbe
420 Okunma.
30 Ağustos 2019
Afganistan’da Barış Olacak Mı?
425 Okunma.
25 Ağustos 2019
Kritik G7 Zirvesi
462 Okunma.
23 Ağustos 2019
Enerjide Geçiş Dönemi
320 Okunma.
16 Ağustos 2019
Protestolar: Hong Kong, Rusya
331 Okunma.
12 Ağustos 2019
AB’nin Zayıf Halkası İtalya
179 Okunma.
09 Ağustos 2019
Su Stresi Artarken
235 Okunma.
05 Ağustos 2019
Çin ve Dünyamız
229 Okunma.
29 Temmuz 2019
Mitsodakis Gelirken
180 Okunma.
25 Temmuz 2019
Boris Johnson Dönemi
108 Okunma.
21 Temmuz 2019
Körfez’de Sular Isınırken
119 Okunma.
19 Temmuz 2019
Dünyada Enerji Durumu
167 Okunma.
15 Temmuz 2019
S-400 Füzeleri Varırken
175 Okunma.
12 Temmuz 2019
Türkiye Niçin Yalnız?
182 Okunma.
07 Temmuz 2019
Yunanistan Sandık Başında
159 Okunma.
04 Temmuz 2019
Aşırı Sıcaklar
130 Okunma.
30 Haziran 2019
G20 Zirvesine Bakış
137 Okunma.
24 Haziran 2019
Dünya Nüfus Beklentisi
193 Okunma.
21 Haziran 2019
Mursi’nin Öldürülmesi
147 Okunma.
17 Haziran 2019
Körfezde Tehlikeli Gerginlik
215 Okunma.
14 Haziran 2019
S-400, F-35 Krizi
185 Okunma.
10 Haziran 2019
Sudan’da Tiananmen
216 Okunma.
07 Haziran 2019
Ortadoğu’yu Şekillendiren Savaş
179 Okunma.
02 Haziran 2019
Tiananmen Meydanı
199 Okunma.
31 Mayıs 2019
“Yüzyılın Şakası”
244 Okunma.
27 Mayıs 2019
Theresa May: Yolun Sonu
259 Okunma.
25 Mayıs 2019
Felakete Doğru mu?
210 Okunma.
20 Mayıs 2019
Müslüman Kardeşler Terörist mi?
296 Okunma.
17 Mayıs 2019
ABD-Çin Ticaret Savaşları
241 Okunma.
12 Mayıs 2019
İran’la Savaş mı?
300 Okunma.
10 Mayıs 2019
Biyolojik Çeşitlilik Tehlikede
257 Okunma.
06 Mayıs 2019
Demokrasinin Performansı
191 Okunma.
02 Mayıs 2019
Silahlanma Yarışları
232 Okunma.
26 Nisan 2019
Sri Lanka Katliamı
274 Okunma.
22 Nisan 2019
Komedyen Devlet Başkanı
303 Okunma.
19 Nisan 2019
Notre Dame Trajedisi
276 Okunma.
15 Nisan 2019
Sudan: Mücadeleye Devam
264 Okunma.
12 Nisan 2019
Dünyanın En İlginç Seçimleri
302 Okunma.
08 Nisan 2019
Netanyahu’nun Kaderi
322 Okunma.
05 Nisan 2019
NATO 70 Yaşında
361 Okunma.
01 Nisan 2019
Theresa May’in Sonu
330 Okunma.
29 Mart 2019
Cezayir, Sudan: Demokratik Değişim Yakın Mı?
320 Okunma.
25 Mart 2019
Kazakistan’da Siyasi Değişim (Mi?)
303 Okunma.
22 Mart 2019
Katliam ve Seçimler
344 Okunma.
17 Mart 2019
Yeni Zelanda Katliamı
426 Okunma.
14 Mart 2019
İngiltere: Bundan Sonra Ne Olacak?
382 Okunma.
10 Mart 2019
Brexit: Kritik Hafta
432 Okunma.
07 Mart 2019
Macron Ne Diyor?
464 Okunma.
04 Mart 2019
Hindistan Ve Pakistan Ateşle Oynamamalı
449 Okunma.
02 Mart 2019
Ah Brexit, Vah Brexit
428 Okunma.
25 Şubat 2019
Böcekler ve Geleceğimiz
501 Okunma.
22 Şubat 2019
Gitmeyi Bilmeyen Liderler
564 Okunma.
19 Şubat 2019
Münih Güvenlik Konferansı
777 Okunma.
14 Şubat 2019
Enerji Devlerinin Sorumluluğu
298 Okunma.
10 Şubat 2019
Batı Avrupa, Doğu Avrupa
288 Okunma.
08 Şubat 2019
Tsipras’ın Türkiye Ziyareti
284 Okunma.
03 Şubat 2019
İran Devrimi 40 Yaşında
292 Okunma.
31 Ocak 2019
Sudan’da Değişim Olacak Mı?
297 Okunma.
Haber Yazılımı