Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), karma evliliklerden doğan çocukların Kıbrıs Cumhuriyeti vatandaşlığına erişim hakkı konusunda yıllardır süren tartışmalarda emsal niteliği taşıyabilecek önemli bir adım attı. Eda Hançer Akkor’un 11 yıldır sürdürdüğü hukuk mücadelesi kapsamında yaptığı başvurunun esastan incelenmesine karar verildi.
Kararı değerlendiren Akkor, “Uzun bir yolun sonunda ilk defa bir ışık gördük” diyerek, sürecin hem kendisi hem de benzer durumda bulunan binlerce kişi açısından umut verici olduğunu söyledi.
11 Yıllık Hukuk Mücadelesi
Kıbrıslı Türk bir anne ile Türkiye kökenli bir babanın çocuğu olarak dünyaya gelen Eda Hançer Akkor, 2004 yılında Kıbrıs Cumhuriyeti vatandaşlığı için resmi başvuruda bulundu. Ancak yıllarca sonuç alamaması üzerine 2015 yılında hukuki mücadele başlattı.
Akkor, yaşadığı mağduriyetin sadece eğitim ve seyahat özgürlüğüyle sınırlı olmadığını belirterek, bunun aynı zamanda aidiyet ve eşit yurttaşlık hakkı meselesi olduğunu vurguladı. Özellikle kendi çocuğunun da benzer sorunlarla karşılaşmasını istememesi nedeniyle mücadeleyi sürdürdüğünü ifade etti.
İç Hukuk Yolları Tükendi, Dosya AİHM’e Taşındı
İlk olarak Güney Kıbrıs’taki İdare Mahkemesi’nde dava açan Akkor, yaklaşık beş yıl süren yargı sürecinin ardından davayı kaybetti. Ardından dosyayı Yüksek Anayasa Mahkemesi’ne taşıdı. Buradaki süreç de yaklaşık beş yıl sürdü ve olumsuz sonuçlandı.
İç hukuk yollarının tükenmesi üzerine AİHM’e başvuran Akkor, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin dosyayı inceleme kararı almasının sürecin en önemli aşaması olduğunu belirtti.
“AİHM’e yapılan başvuruların büyük bölümü kabul edilmiyor. Bu nedenle dosyanın görüşülecek olması bile çok önemli bir gelişmedir” diyen Akkor, davanın sadece kendisini değil, benzer durumda olan binlerce kişiyi ilgilendirdiğini kaydetti.
Sendikalardan Güçlü Destek
Akkor’un mücadelesi zamanla bireysel bir hukuk mücadelesinin ötesine geçerek toplumsal bir hak arayışına dönüştü. Başta Kıbrıs Türk Öğretmenler Sendikası (KTÖS) olmak üzere birçok sendika sürece destek verdi.
KTÖS Genel Sekreteri Burak Maviş, çocukların anne ve babalarını seçemeyeceğini vurgulayarak, vatandaşlık hakkının çocuklar üzerinden yürütülen siyasi yaklaşımlara kurban edilmemesi gerektiğini söyledi.
Maviş, karma evliliklerden doğan çocukların karşı karşıya kaldığı durumun ayrımcılık içerdiğini savunarak, uluslararası insan hakları sözleşmelerinin her çocuğun geçerli bir kimliğe ve vatandaşlık hakkına sahip olması gerektiğini ortaya koyduğunu ifade etti.
“Toplumun Kanayan Yaralarından Biri”
Kıbrıs Türk Amme Memurları Sendikası (KTAMS) Başkanı Güven Bengihan da konunun yalnızca Eda Hançer Akkor’un meselesi olmadığını belirterek, benzer sorunlarla karşı karşıya bulunan binlerce çocuğun bulunduğunu söyledi.
Bengihan, karma evliliklerden doğan çocukların yaşadığı mağduriyetin toplumsal bir yara haline geldiğini ifade ederek, vatandaşlığın temel insan haklarından biri olduğunu ve bu konuda verilen mücadelenin desteklenmesi gerektiğini vurguladı.
Emsal Niteliğinde Karar Bekleniyor
AİHM’in vereceği kararın yalnızca Akkor’un bireysel başvurusunu değil, karma evliliklerden doğan ve vatandaşlık hakkı konusunda sorun yaşayan binlerce kişinin geleceğini etkileyebileceği değerlendiriliyor.
Uzun yıllardır devam eden tartışmaların odağındaki dosyanın Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi tarafından esastan incelenecek olması, konunun uluslararası hukuk zemininde daha geniş kapsamlı değerlendirilmesinin önünü açmış durumda.
