Dış Basın Birliği Genel Sekreteri, Ajans Cyprus ve Kıbrıs Haber Ajans (KHA) Genel Yayın Yönetmeni Hüseyin Turan, Ulusal Kanal canlı yayınına telefon bağlantısıyla katılarak, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri’nin Kıbrıs Kişisel Temsilcisi María Angela Holguín Cuellar’ın, KKTC Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ile gerçekleştirdiği görüşmenin ardından yaptığı açıklamaları değerlendirdi.
Holguín’in açıklamalarında yeni bir çözüm formülü ya da sürpriz bir mesaj bulunmadığını ifade eden Turan, kullanılan diplomatik dilin dikkatle okunması gerektiğini söyledi.
“BM, Kıbrıs dosyasını gündeminden çıkarmış değil”
Holguín’in, “Genel Sekreter’in Kıbrıs’a olan bağlılığı” yönündeki açıklamasını değerlendiren Turan, bunun BM’nin Kıbrıs meselesini gündeminde tutmaya devam ettiğinin göstergesi olduğunu belirtti.
“Burada verilen temel mesaj, BM’nin Kıbrıs’tan vazgeçmediğidir. Ancak bu ifade, taraflar arasında kapsamlı bir anlaşmanın yakın olduğu anlamına gelmiyor.”
“Önce ayrı görüşmeler, ardından ortak buluşma klasik BM diplomasisidir”
Holguín’in açıkladığı görüşme takviminin diplomatik açıdan önemli olduğuna dikkat çeken Turan, önce tarafların ayrı ayrı dinleneceğini, ardından iki liderin Genel Sekreter Antonio Guterres ile aynı masada buluşacağını söyledi.
Bu yöntemin BM’nin uzun yıllardır uyguladığı “mekik diplomasisinin” bir parçası olduğunu belirten Turan, sürecin önce tarafların beklentilerini anlamaya, ardından ortak bir zemin oluşturup oluşturamayacağını değerlendirmeye yönelik olduğunu ifade etti.
“Henüz resmi müzakere süreci başlamış değil”
Holguín’in “Şu anda sadece liderleri dinliyorum” sözlerinin en önemli mesaj olduğunu kaydeden Turan, BM’nin bu aşamada herhangi bir çözüm modeli dayatmadığını vurguladı.
“BM önce tarafların mevcut pozisyonlarını anlamaya çalışıyor. Ortak bir zemin olup olmadığını analiz ediyor. Bu da gösteriyor ki henüz resmi müzakere süreci başlamış değildir.”
“En kritik kelime ‘ihtimal’”
Holguín’in açıklamasında geçen “müzakere sürecinin yeniden başlaması ihtimali” ifadesine dikkat çeken Turan, BM’nin dahi kesin ifadeler kullanmamasının mevcut tabloyu ortaya koyduğunu söyledi.
“Henüz ortak zemin oluşmuş değil. Taraflar farklı çözüm modellerini savunmaya devam ediyor.”
“Tarafların temel tezleri farklılığını koruyor”
Mevcut siyasi tabloya ilişkin değerlendirmelerde bulunan Turan, Rum tarafının Crans Montana sürecinin kaldığı yerden devam etmesini ve federasyon modelini savunduğunu, KKTC tarafının ise egemen eşitlik, eşit uluslararası statü ve iki devletli çözüm tezini sürdürdüğünü belirtti.
Bu nedenle tarafların henüz ortak bir başlangıç noktasında bulunmadığını ifade etti.
“Guterres’in ziyaretinin üç temel amacı var”
Turan, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in Kıbrıs ziyaretinin üç temel hedef taşıdığını dile getirdi.
Bunları;
- Taraflar arasındaki diyaloğun yeniden canlandırılması,
- Güven artırıcı önlemler konusunda ilerleme sağlanması,
- BM’nin Kıbrıs sürecindeki aktif rolünü sürdürdüğünün gösterilmesi
şeklinde sıraladı.
Yeni geçiş kapıları, teknik komiteler, enerji, çevre, gençlik ve kültürel iş birlikleri gibi alanlarda somut ilerlemelerin gündeme gelebileceğini ifade etti.
“Bu zirveden kapsamlı çözüm beklenmemeli”
Kamuoyundaki beklentilerin gerçekçi olması gerektiğini belirten Turan, Guterres’in temaslarının kapsamlı bir çözüm zirvesi olarak görülmemesi gerektiğini söyledi.
“Bugünkü temasları bir çözüm zirvesi olarak değil, çözüm ihtimalinin canlı tutulmasına yönelik diplomatik bir girişim olarak değerlendirmek daha doğru olacaktır. Şu anda masada bir anlaşmadan çok diyaloğun sürdürülmesi hedefi bulunuyor.”
linke tıklayarak izleyebilirsiniz
https://www.youtube.com/watch?v=udqx_oOEop4
